Brancheorganisatie VNLOK gaat Meta dagvaarden wegens de grootschalige verspreiding van illegale gokreclames op Facebook en Instagram. Uit eigen onderzoek blijkt dat meer dan 95% van de op Nederland gerichte gokadvertenties op Meta-platforms afkomstig is van aanbieders zonder vergunning. Tegelijkertijd dient VNLOK een klacht in bij de Europese Commissie wegens vermeende schending van de Digital Services Act.
Brancheorganisatie VNLOK heeft aangekondigd Meta te dagvaarden vanwege de grootschalige verspreiding van illegale gokreclames op Facebook en Instagram. Tegelijkertijd dient de vereniging een klacht in bij de Europese Commissie. De stap, bekendgemaakt op 22 juni 2026, volgt op jarenlang onderzoek en mislukte pogingen om Meta vrijwillig tot actie te bewegen.
Ruim 70.000 illegale gokadvertenties per kwartaal
Uit onderzoek van VNLOK blijkt dat in het laatste kwartaal van 2025 gemiddeld ruim 70.000 op Nederland gerichte gokadvertenties zichtbaar waren op Facebook en Instagram. Meer dan 95% van die advertenties was afkomstig van illegale aanbieders — partijen zonder vergunning van de Kansspelautoriteit (Ksa).
Minder dan 5% van deze advertenties werd door Meta verwijderd. De Kansspelautoriteit doet maandelijks duizenden meldingen bij Meta, maar ook dat leidt volgens VNLOK niet tot structurele actie.
Onderzoekers van De Telegraaf troffen advertenties aan waarbij de beeltenis van bekende voetballers als Virgil van Dijk en Cristiano Ronaldo zonder toestemming werd gebruikt om illegale goksites te promoten. Die aanpak is niet toevallig: bekende gezichten wekken vertrouwen en vergroten de kans dat gebruikers doorklikken naar een site zonder enige spelersbescherming.
Illegale markt even groot als legale markt
VNLOK-voorzitter Björn Fuchs schetst de omvang van het probleem in het persbericht van de brancheorganisatie in scherpe bewoordingen. De illegale gokmarkt in Nederland is inmiddels ongeveer even groot als de legale casino markt. Jaarlijks gaat er naar schatting ruim één miljard euro om in illegale online kansspelen.
Dat heeft directe gevolgen voor consumentenbescherming. Illegale casino’s bieden geen aansluiting op CRUKS, kennen geen verplichte zorgplicht en vallen buiten het toezicht van de Kansspelautoriteit. Daardoor lopen spelers meer risico op financiële problemen en gokverslaving. Wie via een advertentie op Facebook of Instagram bij een illegale aanbieder belandt, heeft geen toegang tot de beschermingsmechanismen die de Wet KOA voorschrijft.
Eerder berekende het KVA al dat Meta jaarlijks minstens tien miljoen euro verdient aan illegale gokreclames in Nederland. Reuters schreef op basis van interne documenten dat het techbedrijf wereldwijd miljarden binnenhaalt met dit soort advertentiecampagnes.
Twee juridische fronten: rechtbank en Brussel
VNLOK zet twee stappen tegelijk. Via de Nederlandse rechter vraagt de brancheorganisatie een verklaring dat Meta de Digital Services Act (DSA) heeft overtreden en rechtstreeks aansprakelijk is voor de illegale inhoud. Daarnaast vraagt VNLOK om een bevel aan Meta om de DSA na te leven — bijvoorbeeld door betere systemen in te zetten om illegale content te herkennen en te blokkeren — eventueel ondersteund door een dwangsom.
Tegelijkertijd dient VNLOK een kennisgeving in bij de Europese Commissie, met het verzoek om onderzoek te doen naar de naleving van de DSA door Meta en zo nodig handhavend op te treden.
De DSA verplicht zeer grote online platforms om proactief maatregelen te nemen tegen illegale content, zeker als die structureel en op grote schaal voorkomt. VNLOK verwijt Meta een reactieve werkwijze: in plaats van illegale advertenties actief te weren, treedt het platform pas op nadat gebruikers of toezichthouders achteraf meldingen hebben ingediend.
Eerder al uitspraken over DSA
Het is niet de eerste keer dat Meta in Nederland met de DSA in aanvaring komt. In 2025 en 2026 werd Meta door de rechtbank en het Gerechtshof Amsterdam bevolen om een structurele schending van de DSA te herstellen. In die zaak, aangespannen door Bits of Freedom, ging het om een functie waarmee gebruikers hun tijdlijninstelling permanent konden wijzigen. Het gerechtshof Amsterdam bevestigde de verplichting en verhoogde de maximale dwangsom tot tien miljoen euro.
VNLOK wijst op die precedenten en stelt dat de bereidheid van Nederlandse rechters om Meta te corrigeren aantoont dat juridische druk werkt.
Bredere verantwoordelijkheid
VNLOK benadrukt dat niet alleen Meta een rol speelt bij de bestrijding van het illegale aanbod. Ook zoekmachines, banken en spelproviders zouden meer kunnen doen om activiteiten van illegale kansspelpartijen te bemoeilijken.
De stap van VNLOK komt vlak voor een debat in de Tweede Kamer over online kansspelen en consumentenbescherming. Ook in Brussel groeit de aandacht voor illegale gokreclames op grote platforms.
De uitkomst van de rechtszaak kan richtinggevend zijn voor de manier waarop sociale mediaplatforms in heel Europa omgaan met illegale advertenties. Als de rechter VNLOK in het gelijk stelt, ontstaat er een precedent dat platformbeheerders dwingt tot een actievere rol bij het weren van illegale content — niet alleen in de kansspelmarkt, maar mogelijk ook in andere sectoren.
